Advice
Thò chân xuống mặt nước lạnh, và theo sau đó sẽ là cả cuộc viễn chinh

POSTED ON: September 26th, 2019 12:07 PM by


“Từ bỏ không phải sự thất bại mà là lựa chọn tập trung sự chú ý của bạn vào thứ gì đó quan trọng hơn.” – Osayi Osar-Emokpae 

Tôi đã từ bỏ

Trong căn phòng tối một ngày mùa đông, tôi ngồi giữa mảng sáng tối, nhìn xung quanh mình. Tôi vừa trở về từ giờ học ở trường đại học, học đầu tiên của năm thứ nhất. Phải thú nhận rằng, tôi chán ghét từng phút giây trong suốt những tiếng học của ngày hôm đó, không gian xung quanh mình, và thành phố nơi mình đang sống.

Tôi nhận ra mình mãi không thể nỗ lực vì thứ tôi không còn chút hứng thú hay đam mê. Tôi nhìn quanh, lắng nghe âm thanh của ngày tàn, và cảm nhận một khoảng rỗng lớn như hố đen đang ăn sâu vào mình, sự trống rỗng của người không còn mục đích và động lực. Sự trống rỗng khi lần đầu tiên bước vào tuổi trưởng thành, tôi thấy mình lạc lối.

Đại học – là một từ đơn giản, nhưng lại mang quá nhiều ý nghĩa. Với người này, là kết quả của 12 năm đèn sách, với người khác, đó là một trang mới cuộc đời. Với người A, đó là tấm hộ chiếu cho một công việc ổn định. Với người B, đó là cái cớ quá chính đáng để họ rời bỏ nơi mình sinh ra và lớn lên, để đến thủ đô, hay thành phố lớn và bắt đầu cuộc sống độc lập. Với người C, đó chẳng là gì cả ngoài kì vọng của cha mẹ, gia đình và xã hội đặt lên họ. Trước buổi chiều hôm ấy, trường đại học là tất cả cộng lại với tôi. 

Sau buổi chiều hôm đó, tôi rỗng, tôi rơi vào một vùng tự do với quá nhiều suy nghĩ và đắn đo. Từ bỏ là một quyết định ngông cuồng, mỗi năm trôi qua, có bao nhiêu người trẻ như tôi trượt đại học. Còn tôi, tôi có chấp nhận đánh đổi sự yên phận vô hình ấy? Và vì điều gì cụ thể? Tôi thậm chí không biết. Nhưng hãy thử “dũng cảm” xem nào, hãy thử cố gắng và trải qua, và rồi, suy nghĩ ấy ập đến, từng ngày sẽ trôi qua như buổi chiều hôm ấy, trong gần 4 năm nữa…

Những ngày sau đó, tôi nhận ra mình đang quay cuồng trong một cuộc “từ bỏ”. Tôi xếp đồ đạc của mình gửi về nhà. Tôi trò chuyện với những thành viên trong gia đình để được hiểu và được ủng hộ. Đó là sự bắt đầu của năm gap year của tôi. 

Thò chân xuống mặt nước lạnh

Khi nói về sự từ bỏ, người ta thường cho rằng nó cũng chẳng khác gì sự bỏ cuộc. Một khái niệm xấu xí. Nó kích hoạt một loạt ấn tượng rằng bạn là người yếu đuối, dễ từ bỏ, một sự thất bại. Nhưng bạn à, chúng ta không được thiết kế để tồn tại ở một nơi mãi mãi, dù đó là trạng thái tâm lý hay vị trí địa lý. 

Đâu đó trong quá khứ, chúng ta vượt lục địa này đến lục địa khác để tìm đến vùng đất tốt đẹp hơn, để tồn tại với sự thỏa mãn cao hơn, để hoàn thiện. Đâu đó trong quá khứ, đã có người đầu tiên dong thuyền từ châu Âu đến châu Á, đã có người như Graham Greene, từ bỏ sự nghiệp điệp viên (mà ông rất đam mê nhưng phải đắng cay thừa nhận mình không hề có khả năng cho công việc này) để trở thành một trong những nhà văn Anh thành công nhất mọi thời đại. 

Đâu đó xung quanh bạn, bạn nhìn kỹ mà xem, không phải ai cũng “dũng cảm” ở yên vị một nơi, dù đó là một chỗ làm ổn định, một mức lương ngất ngưởng đi kèm với sự căng thẳng kinh niên hay một mối quan hệ bung bét đã không còn mang lại cho bạn niềm vui…

Tôi rất thích thuật ngữ tiếng Anh “Get your feet wet” – có trải nghiệm đầu tiên với thứ gì đó. Bắt đầu một thứ gì đó, dò dẫm chân xuống mặt nước bạn nghĩ sẽ rất lạnh, để nhận ra nó cũng chẳng lạnh đến thế. Khi ở yên vị một vị trí với sự ổn định, thoải mái vừa đủ, và nhất là khi ta đã rất nỗ lực để đến được vị trí ấy, điểm nhìn này khiến cho mọi thử thách và sự từ bỏ trở thành mặt nước lạnh, nhưng một khi đã thò chân xuống đó rồi thì…

Theo sau đó sẽ là cả cuộc viễn chinh

Và cũng như bất cứ cuộc viễn chinh nào, hoặc bạn sẽ thất bại, hoặc bạn sẽ thành công. Không có gì đảm bảo việc tiếp theo bạn làm sau cuộc từ bỏ sẽ khả quan hơn. Nhưng, bạn phải làm nó bằng cách này hay cách khác, bởi tệ hơn tất cả, là sự nhàm chán. Nhàm chán, đồng nghĩa với việc bạn không có năng lượng, bạn không được khích lệ cho sự phát triển bản thân, bạn không được tưới tắm và trưởng thành.

Có một sự thật là bạn luôn có sự lựa chọn thay vì chấp nhận đứng yên ở một khu vườn và héo rũ dần. Trong một năm gap year, tôi backpack gần hết các tỉnh thành Việt Nam, tôi kết bạn với những người sẽ trở thành bạn trong suốt nhiều năm sau đó. Tôi thử sức với công việc mình chưa làm bao giờ để có kỹ năng và sự tự tin cho những cơ hội sau này. Tôi học về chính mình, và học về thế giới bé nhỏ qua đôi mắt nhỏ bé nhưng với sự tò mò đựng vừa trong túi ba gang. 

Nhưng tôi sẽ thú nhận với bạn rằng, tôi không bao giờ có thể chắc chắn như thế nào mới là dũng cảm. Từ bỏ hay không từ bỏ. Ở lại hay rời đi. Hy sinh vì mục đích lớn lao hơn hay bỏ qua vì mục đích lớn lao hơn. Đôi lúc, tôi vẫn tự hỏi chính mình liệu mình đã có những quyết định sai lầm, liệu nếu không… thì sẽ… 

Nhưng rồi, tôi đọc cuốn sách Impossible Is Stupid của tác giả Osayi Osar-Emokpae, và tìm ra câu trả lời đủ để xóa sạch những khoảnh khắc mông lung của “nếu không… thì sẽ…”:

“Từ bỏ không phải mất đi sự tự tin, mà nhận ra có nhiều cách bạn dùng thời gian có giá trị hơn. Từ bỏ không phải tạo ra những cái cớ, mà là học cách trở nên năng suất, hiệu quả hơn. Từ bỏ là việc rời xa những việc (hay người) đang lấy đi sự sống trong bạn để bạn có thể làm nhiều hơn những thứ sẽ mang lại cho bạn sức mạnh.”

Vân Anh