Music
Avicii & Hành trình trở thành Kurt Cobain của dòng nhạc EDM

POSTED ON: April 27th, 2018


Kurt Cobain vốn là một tượng đài của dòng nhạc Grunge phủi bụi và gằn gụa của những thập niên cuối thế kỷ 20. Khi còn đang ở đỉnh cao sự nghiệp với những thành tựu hào sảng thu phục hàng triệu trái tim người yêu nhạc trên khắp thế giới, biến thứ nhạc vốn dĩ khó nuốt Grunge Rock trở thành một dòng Thánh ca được các con chiên hát tụng không ngừng, Kurt giã từ trần thế bằng một cái chết bí ẩn ở tuổi 27. Sự ra đi của anh ngày đó khiến thế giới âm nhạc rúng động với những yêu thương, mến mộ tuyệt đối không chỉ cho sự nghiệp tuyệt vời của một biểu tượng Grunge kinh điển mà còn bao chứa những xót xa, thương cảm cho cuộc đời ngắn ngủi nhiều thăng trầm của Kurt.

Sống một cuộc đời không scandal, im hơi lặng tiếng trước truyền thông và người hâm mộ thế nhưng không khó để nhận ra giữa Avicii của bây giờ và Kurt Cobain năm xưa có nhiều điểm tương đồng đến nhường vậy: Cả hai đều là những kẻ thủ lĩnh, mở ra một kỉ nguyên mới cho dòng nhạc mà họ theo đuổi, những thiên tài thực thụ có thể kiến tạo nên cả một đế chế triệu thần dân yêu nhạc nhưng đều nói lời tạm biệt cuộc đời ở vào thời điểm xung mãn đỉnh cao của sự nghiệp nghệ thuật.

Đó là ngày đầu tiên của Miami’s Ultra Music Festival năm 2012, đại nhạc hội EDM hoành tráng nhất thế giới. Màn trình diễn headlining của Avicii vẫn chưa diễn ra cho đến “khung giờ vàng” 11 giờ khuya, nhưng giai điệu của bản hit “Levels” đã được phát rầm rộ khắp mọi nơi.

Avicii ra mắt bản nhạc này vỏn vẹn chỉ một năm trước, chèn vào ba sets nhạc anh chơi ở cho lần đầu tham dự Ultra vào năm 2011, thế mà giai điệu electro sôi động của “Levels” đã khuấy đảo cả 7 sân khấu trong không gian hơn 4000m2 rộng mênh mông của công viên Bayfront (Miami). Sau đó, dường như việc chèn “Levels” vào các set nhạc của DJ, bằng cách này hay cách khác, đã trở thành một điều bắt buộc từ lính mới đến các huyền thoại EDM như Fatboy Slim hay David Guetta.

Năm 2012 cũng được xem là một năm vô cùng quan trọng với EDM. Dòng nhạc này, khi đó vẫn bị e dè tại châu Âu, Nam Mỹ cùng một số nơi khác, và vẫn bị xem là thú vui tiêu khiển cực kì kén chọn tại Mỹ, dù Mỹ nơi khai sinh ra Disco, House & Techno. Vào 2012, cuối cùng EDM cũng đã trở thành dòng nhạc thị trường thịnh hành (mainstream): Các bản EDM phối pop của Black Eyed Peas & Pitpull đứng đầu gần như mọi bản xếp hạng; Guetta hợp tác với ca sĩ nhạc pop nổi tiếng như Nicki Minaj, Usher & Rihanna; 165,000 người, số lượng khách tham dự Đại nhạc hội Ultra đạt mức kỉ lục, gần gấp đôi số lượng khách dự Cochealla cùng năm.

Thành công vang dội của dòng nhạc EDM năm đó dường như đã giúp “phong tước” cho Avicii, chỉ vừa 23 tuổi, trở thành một hoàng tử bách chiến bách thắng của dòng nhạc này.

Chàng trai Thuỵ Điển, với vẻ ngoài phong độ, hội tụ đầy đủ tất cả tiềm năng để trở thành một ngôi sao. Anh là hình tượng điển hình của các chàng trai châu Âu nóng bỏng trên boong tàu đi du lịch tại Ibiza, và trong khuôn khổ poster, chễm chệ trên tường của hầu hết các bạn gái tuổi teen ở vùng Trung Tây (Midwest).

Avicii là “thần đồng”, người có thể tạo ra những bản hits mà không cần sự giúp sức của bất kì ngôi sao nhạc pop nào cả.

EDM không phải là một dòng nhạc khiêm tốn. Điều này đã được chứng minh bằng đoạn video ngắn, được chiếu ngay trước set nhạc của Avicii, ăn mừng chiến thắng vang dội của dòng nhạc & sự xuất hiện bất ngờ của diva huyền thoại Madonna. Nữ hoàng nhạc Pop tham dự phải chăng để giới thiệu cũng như trao “vương miện” cho hoàng tử EDM Avicii.

Đó hẳn là đỉnh cao của một nghệ sĩ như Avicii, vì vài năm trước anh vẫn chỉ là một cậu bé tuổi teen ở thành phố Stockholm, dán mắt vào máy tính để trao đổi những đoạn nhạc tự chế với vài người bạn online.

Vậy thì Avicii đã làm cách nào để trở thành một siêu sao EDM từ một câu bé mê vi tính & gây bàng hoàng cho cả thế giới khi ra đi ở tuổi 28?

Avicii sinh ra & lớn lên ở Stockholm, Thuỵ Điển vào năm 1989 với tên thật là Tim Bergling. Cha anh là Klas Bergling & mẹ là nữ diễn viên kì cựu Anki Liden, người đã giành giải thưởng cao quý của nền điện ảnh Thuỵ Điển cho vai diễn trong phim Glowing Stars. Anh may mắn lớn lên trong môi trường nghệ thuật và âm nhạc luôn là một phần trong cuộc sống của anh. Bố Avicii là fan hâm mộ Ray Charles, ca sĩ nhạc Jazz huyền thoại, nhưng anh lại theo đuổi dòng nhạc House từ khi còn là một cậu bé tuổi teen. Avicii tự tạo ra phần mềm sản xuất nhạc cho riêng mình và bắt đầu tìm hiểu nhiều hơn về cách sản xuất & phối âm. Avicii mày mò tham gia một forum mạng của DJ người Hà Lan gốc Phillipine Laidback Luke & trao đổi các đoạn nhạc tự chế của mình với các thành viên khác. Một số thành viên cùng forum này cũng đã trở thành siêu sao của dòng nhạc EDM như Afrojack hay Bingo Players. Vâng, nếu dòng Punk có CBGB (một club âm nhạc ở Mahattan) thì EDM có một forum mạng.

Tim Bergling chọn nghệ danh Aviciii (nghĩa là tầng địa ngục cuối cùng, theo Phật giáo) sau khi phát hiện tên thật của mình đã bị đăng ký bởi tài khoản khác trên MySpace. Anh bắt đầu đăng tải link cho các tác phẩm của mình trong các blog nổi tiếng về dòng House. Khi bản nhạc “ManMan” dần nhận được sự chú ý từ cộng đồng mạng, Ash Pournouri, một club promoter, đã để mắt đến Avicii. Năm 18 tuổi, anh đồng ý gặp riêng Ash với hy vọng có thể được chơi ở một vũ trường thực thụ. Khi nhìn thấy vẻ ngoài điển trai như từ boyband bước ra của Tim cùng với tài năng của anh, Ash đã hình dung ra một kế hoạch vĩ đại hơn thế.

“Ông ấy nói những việc như “ Tôi sẽ biến cậu trở thành nghệ sĩ nổi tiếng thật sự & chúng ta có thể thành công chỉ trong hai năm & cậu sẽ thậm chí nổi tiếng hơn ông này ông kia…” Avicii chia sẻ với tạp chí GQ năm 2013

Chỉ có một vấn đề duy nhất: Avicii phải biết cách để DJ, vì DJ là một kĩ năng hoàn toàn khác với sản xuất nhạc. Mặc dù Bergling vượt qua được khó khăn này bằng cách lập trình sẵn các set nhạc – đây là cách đối phó bị các fan cuồng của nhạc club xem thường, nhưng lại là kĩ năng tối cần thiết khi chơi ở sân khấu chính tại các Đại nhạc hội, vì set nhạc phải đồng bộ hoá với thiết kế âm thanh ánh sáng, pháo hoa & vũ công.

Hơn nữa, chính âm nhạc của Aviciii mới là công cụ đã đưa anh đến võ đài danh vọng. Bản instrumental (không lời) “Bromance” của anh trở thành hit ngay tại quê nhà Thuỵ Điển & Bỉ vào năm 2010. Thời gian ngắn sau đó, Avicii chèn thêm lời & giọng hát từ một bài khác. Anh cho ra đời “Seek Bromance”. Bản hit nhanh chóng trở thành top 20 xuyên suốt 5 quốc gia bao gồm cả Anh Quốc & Úc. Từ đó Aviciii bắt đầu chuỗi ngày thăng hoa & chưa đến hai năm sau đó, anh đã đứng trên cùng sân khấu với nữ hoàng nhạc pop Madonna. Pournouri đã đúng: Aviciii đã trở thành cái tên nổi tiếng nhất trong dòng nhạc EDM. Những bản hit kết hợp không dừng lại với các tên tuổi như Madonna mà còn với Lenny Kravitz & Leona Lewis. Chỉ một đêm chơi nhạc, Aviciii có khả năng kiếm được $250,000.

Vào thời điểm Avicii trở lại với Ultra năm 2013, khách sạn Art Deco nổi tiếng ở South Beach (Miami) thay đổi toàn bộ thương hiệu của mình để trở thành Avicii Hotel. Các phòng suite được đặt tên theo các bài hát của anh, các ly cocktail được biến tấu để tôn vinh Avicii, và một đêm nghỉ dưỡng ở đây có thể ngốn đến $7300 của khách.  Avicii một lần nữa chiếm trọn sân khấu chính, và sau một tiếng đồng hồ với âm nhạc sôi động đúng chất dance, toàn bộ sân khấu mất điện tối đen, ngay sau khi đèn được bật lại, anh quay lại cùng một ban nhạc đồng quê hát live. Thật sự không ai biết & có thể khẳng định rằng đã từng có ban nhạc đồng quê nào xuất hiện & biểu diễn ở Ultra hoặc thậm chí ở bất kì sân khấu nhạc dance nào trước đây.

Trang Pitchfork cho biết sự vụ này được so sánh với Spinal Tap Mark II: Jazz Odyssey (phân khúc trong bộ phim hài về Rock của Anh). Trang chuyên mục EDM Dancing Astronaut tường thuật rằng fan ngay tại Ultra “đã bỏ đi sân khấu chính để ngồi xuống nghỉ ngơi hay chọn một điểm khác để tiếp tục nhảy nhót”. Màn trình diễn gây tranh cãi này được ví như màn guitar điện tai tiếng của Bob Dylan (Bob Dylan vốn là nghệ sĩ nổi tiếng dùng nhạc cụ truyền thống) tại New Folk Festival, có điều lại tạo ra hiệu ứng hoàn toàn ngược lại.

Màn trình diễn mạo hiểm này đã đem về thành công trong một thời gian dài sau đó cho Avicii. Đó chính là đêm anh ra mắt “Wake Me Up”, ca khúc kết hợp với ca sĩ Aloe Blac. Một năm trước, anh đã được trao trọng trách biến EDM trở thành dòng nhạc thịnh hành. Năm đó, anh đã thành công. Chỉ là chưa ai ở Ultra thời điểm đó có thể hiểu ngay được.

“Wake Me Up” có thể được xem là tác phẩm thành công nhất trong sự nghiệp của Avicii. Không những thống trị các bảng xếp hạng như Billboard’s Hot Dance/Electronic & Dance Club, bản hit còn nhanh chóng đứng đầu các bảng xếp hạng “Adult Top 40” & “Mainstream top 40”. Bài hát đứng thứ 14 trong bảng xếp hạng cho các ca khúc R&B, đứng thứ 5 bảng xếp hạng các ca khúc đương đại & thứ 5 trong bảng xếp hạng dành cho nhạc Rock!

“Wake Me Up” vươn lên không ngừng trong các bảng xếp hạng ở 22 quốc gia & vẫn đang là bài hát được tìm kiếm nhiều nhất mọi thời đại trên ứng dụng Shazam (ứng dụng tìm nhạc). Bản hit “Hey Brother”, mang hơi hướm nhạc đồng quê, kết hợp với giọng ca của Dan Tyminski, cũng là một sản phẩm khác thành công không kém về mặt thương mại. Trong một buổi phỏng vấn không lâu sau đó, Avicii nhấn mạnh rằng anh muốn được biết đến như một nghệ sĩ chứ không đơn thuần là một DJ cho dòng EDM. Anh vẫn phủ nhận sức sáng tạo của mình & nhường sự thành công của hit cho một bản nhạc electro nổi tiếng vào năm 1995 “Cotton Eye Joe” của Rednex.

Một năm nữa trôi qua & Avicii vẫn là thương hiệu số một để headline cho Ultra. Tuy nhiên, một ngày trước buổi năm thứ 3 của anh tại Ultra, Avicii nhập viện tại Miami vì “đau quặn thắt ở bụng, buồn nôn & sốt vì nghẽn túi mật” – trích tờ Herald (Miami). Bác sĩ đã chẩn đoán Avicii bị viêm tuỵ cấp tính do rượu chè liêm miên & quyết định cắt bỏ tuyến tuỵ cũng như túi mật của anh. Nhiều tháng sau buổi diễn bị huỷ để hồi phục sức khoẻ, Avicii trở lại với đại nhạc hội này vào năm 2015.

Vài ngày sau Ultra 2016, anh tuyên bố sẽ không tiếp tục biểu diễn live vào 2016. Tuy nhiên Avicii vẫn tiếp tục biểu diễn một đêm vào thời điểm cuối năm 2016 ở Ibiza. Sau đêm diễn này, Aviciii tuyên bố nghỉ hưu hoàn toàn.

“Đó là điều tôi cần phải làm vì sức khoẻ (thể chất lẫn tinh thần) của mình” Avicii chia sẻ với Billboard. “Toàn bộ bối cảnh đó không dành cho tôi, không phải các buổi biểu diễn hay âm nhạc, mà là những vấn đề khác khi trở thành một nghệ sĩ. Tôi là một người quá hướng nội và chính vì vậy tôi đã tiếp thu quá nhiều năng lượng tiêu cực”

“Hành trình này thật điên rồ. Tôi bắt đầu sản xuất nhạc khi tôi mới 16 tuổi. Tôi bắt đầu đi biểu diễn tour lúc 18. Và từ giây phút đó, tôi cống hiến 100% sức lực của mình” Avicii nhớ lại. “ Khi tôi nhìn lại cuộc đời của mình, tôi chỉ có thể bỡ ngỡ vì những gì mình đã trải qua, đó là khoản thời gian đẹp nhất cuộc đời tôi nhưng với một cái giá quá đắt – rất nhiều stress, rất nhiều lo lắng – nhưng dù sao, vẫn là hành trình đẹp nhất của đời tôi”

Một đứa trẻ con yêu nhạc sàn trước khi đủ tuổi bước vào sàn nhảy, một đứa trẻ con ôm bản thảo nhạc giấu mình trong phòng, đứa trẻ ấy được tiên đoán sẽ trở thành DJ nổi tiếng nhất trên thế giới trước khi biết kĩ năng của một DJ thực thụ, đã quay về với bản chất con người của mình.

Vâng, các bản nhạc mới vẫn đều đặn ra mắt. EP (tập hợp các ca khúc ít hơn album) Avici (01) ra lò vào tháng 08/2017. Bài “Lonely Together” kết hợp cùng Rita Ora không tạo nhiều tiếng vang trong nước Mỹ, tuy nhiên lại trở thành hit ở các nước khác. Instagram của anh vẫn thể hiện một Avicii vui tươi, đang leo núi cùng chú chó thân yêu, ở California và vẫn tiếp tục làm việc trong studio cùng nhạc cụ.

Ngay cả khi điều kiện sức khoẻ của Avicii đã được báo đài đăng tải trước đây, nhưng người hâm mộ & dường như cả thế giới vẫn không khỏi bàng hoàng khi quản lý của anh thông báo Avicii đã qua đời tại Muscat, Oman. Không có bất kì một thông cáo về nguyên nhân cái chết. Anh chỉ mới 28 tuổi. Và tháng 4/2018 này cũng chính là kỉ niệm 10 năm bản nhạc chuyên nghiệp đầu tiên của Avicii ra mắt, “ManMan”.